Υποχονδρίαση

Τι είναι η Υποχονδρίαση;

Με τον όρο Υποχονδρίαση περιγράφεται ο παράλογος φόβος του ατόμου ότι πάσχει από μία σοβαρή ασθένεια. Κάθε σύμπτωμα μεγαλοποιείται ενώ οι διαστρεβλώσεις δεν υποχωρούν ακόμα και μετά από εργαστηριακές εξετάσεις ή τις διαβεβαιώσεις των γιατρών. Ακόμα και ο πονοκέφαλος ή ένα εξάνθημα αποτελούν ενδείξεις που οδηγούν στην καταστροφολογία. Η ανησυχία για την υγεία οδηγεί στην υιοθέτηση αυθαίρετων συμπερασμάτων και αυστηρών κανόνων. Ο φόβος ενεργοποιείται σχεδόν αυτοματοποιημένα, καθώς αθώα σωματικά συμπτώματα ερμηνεύονται ως ενδείξεις σοβαρής ασθένειας. Αυτό προκαλεί έντονη ανησυχία και άγχος που υπερμεγενθύνουν τα υπάρχοντα συμπτώματα ή δημιουργούν νέα που εντείνουν, με τη σειρά τους, τα αρνητικά συναισθήματα. Με τον τρόπο αυτόν, δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος που ανακυκλώνει συνεχώς το φόβο και το άγχος του ατόμου για τη σωματική του υγεία.

Διαχωρισμός παθολογικής και φυσιολογικής ανησυχίας για την υγεια

Οι περισσότεροι άνθρωποι ανησυχούν για την υγεία τους και αυτό είναι κάτι φυσιολογικό. Για κάποιους όμως το συναίσθημα είναι ακραίο σε σημείο που να παρεμβαίνει στην καθημερινή λειτουργικότητά τους. Τα άτομα που υποφέρουν από Υποχονδρίαση δεν πάσχουν στην πραγματικότητα από την ασθένεια για την οποία ανησυχούν. Δεν πρόκειται δηλαδή για σωματική αλλά ψυχική διαταραχή που στο 60% των περιπτώσεων συνυπάρχει με τουλάχιστον μία ακόμα διάγνωση, όπως κατάθλιψη ή κάποια άλλη αγχώδη διαταραχή. Η Υποχονδρίαση μοιάζει με διάφορες σωματόμορφες καταστάσεις. Η κύρια διαφορά τους συνίσταται στο ότι κατά κανόνα, τα συμπτώματα είναι ηπιότερα. Γίνεται διάκριση ανάμεσα στην πρωτογενή και δευτερογενή υποχονδρίαση, όπου στην τελευταία τα συμπτώματα πυροδοτούνται από κάποια υπάρχουσα παθολογία.

Που οφείλεται;

Τα αίτια συχνά εντοπίζονται στη σχέση με τους γονείς ειδικά αν υπήρχαν αυστηρές ή αυταρχικές συμπεριφορές. Ο ανυπόστατος φόβος σχετίζεται με την προσπάθεια του ατόμου να ισοσταθμίσει μέσω του υπερβολικού ενδιαφέροντος για την υγεία, την αδιαφορία των γονέων. Η υποχονδρίαση εμφανίζεται το ίδιο συχνά και στα δύο φύλα και σε όλες τις ηλικίες. Στους περισσότερους, όμως, εμφανίζεται για πρώτη φορά στην πρώιμη ενηλικίωση (20-30 ετών). Το ποσοστό συχνότητας εμφάνισης είναι περίπου στο 1-5 % του γενικού πληθυσμού.

Σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί ύστερα από μία αιφνίδια αλλαγή ή απώλεια όπως είναι ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου. Ενώ συχνά μπορεί να είναι το αποτέλεσμα έντονου άγχους, συναισθηματικής διαταραχής ή τραυματικού βιώματος στη διάρκεια της παιδικής ηλικίας.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

1. Συνεχής αναζήτηση ενδείξεων ασθένειας στο σώμα. 2. Υπερκατανάλωση φαρμάκων. 3. Ανάγκη επιβεβαίωσης από το άμεσο περιβάλλον. 4. Συχνές επισκέψεις σε γιατρούς για διάφορα σωματικά συμπτώματα. 5. Συνέχιση της ανησυχίας παρά τις διαβεβαιώσεις των γιατρών 6. Συχνή δυσαρέσκεια για τον τρόπο εκτίμησης ή αντιμετώπισης του προβλήματος από το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό 7. Οι ιδέες περί ασθένειας προκαλούν έντονο άγχος και δημιουργούν δυσκολίες στην καθημερινότητα 8. Διάρκεια συμπτωμάτων για τουλάχιστο 6 μήνες 9. Αμφισβήτηση ιατρικών/εργαστηριακών εξετάσεων

Θεραπεία

Η υποχονδρίαση μπορεί να αντιμετωπισθεί αποτελεσματικά με ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις σε συνδυασμό με φαρμακευτική αγωγή. Το άτομο συνειδητοποιεί πως το πρόβλημά του δεν βρίσκεται στο σώμα του αλλά σχετίζεται με συναισθήματα που δεν έχουν επιλυθεί και σωματοποιούνται. Ως ψυχική διαταραχή διαταράσσει την κοινωνική, προσωπική και επαγγελματική ζωή του ατόμου. Πολλές φορές μάλιστα σωματικά συμπτώματα όπως πονοκέφαλοι, ίλιγγος, ταχυκαρδία και εκζέματα οφείλονται στο άγχος παρά σε κάτι παθολογικό. Η υποχονδρίαση αποτελεί ψυχική νόσο που διαρκεί, συνήθως, για μεγάλο χρονικό διάστημα, ιδιαίτερα εάν υπάρχει ήδη από την παιδική ηλικία. Διαρκεί για σχετικά μικρό χρονικό διάστημα, στην περίπτωση που έχει προκληθεί από κάποιας μορφής κρίση. Η ποιότητα ζωής του ατόμου είναι πιθανό να υποστεί τόσο μεγάλη έκπτωση που να εμφανίσει Κρίσεις πανικού και αποφυγή καταστάσεων που πυροδοτούν άγχος όπως συζητήσεις για ασθένειες, ή επαφή με ασθενείς. Ένας γιατρός όταν διαπιστώσει συμπτώματα υποχονδρίασης μπορεί να παροτρύνει το άτομο να επισκεφτεί έναν Ψυχολόγο ή Ψυχίατρο. Αν και κανείς δεν μπορεί να μας εγγυηθεί ότι δε θα αρρωστήσουμε και δεν μπορεί να μας συμβεί κάτι, ωστόσο ο φόβος δεν επιτρέπει την εκλογίκευση.

10 ΕΝΤΟΛΕΣ ΠΡΟΣ ΥΠΟΧΟΝΔΡΙΟΥΣ

1. Τα έντονα σωματοποιημένα συμπτώματα που νιώθετε είναι μια υπερβολή φυσιολογικών σωματικών συμπτωμάτων λόγω στρες.

2. Δεν είναι επιβλαβή παρά μόνο δυσάρεστα.

3. Μην αυξάνετε περαιτέρω τον πανικό σας με αρνητικές σκέψεις.

4. Παρατηρήστε αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα και όχι αυτό που φοβάστε ότι θα συμβεί.

5. Δώστε χρόνο στον φόβο να περάσει και να εξαφανιστεί.

6. Οταν σταματήσετε να αυξάνετε τον φόβο σας, υποχωρεί.

7. Ο στόχος σας είναι να μάθετε να αντιμετωπίζετε τον φόβο χωρίς να τον αποφεύγετε.

8. Σκεφθείτε εκ των προτέρων ότι νικήσατε τον φόβο σας.

9. Οταν νιώσετε καλύτερα, κοιτάξτε γύρω σας και σχεδιάστε τι θα κάνετε στη συνέχεια.

10. Ξεκινήστε την επόμενη κίνησή σας με ηρεμία.

Related posts

Τεχνικές διαχείρισης Στρες

Τεχνικές διαχείρισης Στρες

Τι είναι το στρες; Με τον όρο στρες, αναφερόμαστε σε καταστάσεις όπου ο οργανισμός εκτίθεται σε πρωτόγνωρες συνθήκες κατά τις οποίες πρέπει να...

Posted